Feiten en fabels over mantelzorg uitgelegd

Mantelzorg is een essentieel onderdeel van onze samenleving. Veel mensen hebben een idee van wat mantelzorg precies inhoudt en wat het betekent voor de mantelzorger. Maar niet alles wat we denken klopt. Senior Service zet de belangrijkste feiten en fabels op een rij, zodat je goed geïnformeerd bent over mantelzorg.

Fabel 1: Mantelzorgers doen alleen fysieke zorg

Mantelzorg is veel breder dan alleen helpen met wassen, tillen of verplaatsen. Mantelzorgers regelen ook:

• medicatie en afspraken bij artsen
• administratie en financiën
• emotionele steun en gezelschap
• coördinatie van professionele zorg

Het gaat dus om fysieke, emotionele én organisatorische ondersteuning.

Fabel 2: Mantelzorg is altijd zwaar en negatief

Mantelzorg kan zwaar zijn, maar het is ook vaak betekenisvol en verbindend. Veel mantelzorgers ervaren:

• trots en voldoening
• nauwe band met hun naaste
• het gevoel iets waardevols bij te dragen

Toch is het combineren van mantelzorg met werk, gezin en sociaal leven vaak stressvol.

Fabel 3: Mantelzorgers hebben altijd veel vrije tijd

Het tegendeel is waar. Mantelzorgers besteden vaak vele uren per week aan zorg, wat kan leiden tot tijdsdruk, vermoeidheid en sociale isolatie. Vooral nieuwe mantelzorgers onderschatten vaak hoeveel tijd de zorg kost.

Fabel 4: Alleen ouderen hebben mantelzorg nodig

Mantelzorg is niet leeftijdsgebonden. Iedereen kan plotseling afhankelijk worden van zorg, bijvoorbeeld bij een ongeluk, chronische ziekte of verstandelijke beperking. Mantelzorgers kunnen dus van elke leeftijd zijn en zorgen voor jong én oud.

Fabel 5: Mantelzorg is gratis en vrijblijvend

Feit: mantelzorgers investeren veel tijd, energie en soms eigen geld in de zorg. Het is vrijwillig, maar het kan grote impact hebben op gezondheid, werk en sociaal leven. Gelukkig bestaan er regelingen voor ondersteuning, zoals respijtzorg, financiële tegemoetkoming en hulpmiddelen.

Fabel 6: Mantelzorgers kunnen alles alleen regelen

Mantelzorgers hebben recht op hulp en ondersteuning. Denk aan:

• respijtzorg (tijdelijke ontlasting)
• mantelzorgmakelaar of wijkteam
• hulpmiddelen en woningaanpassingen
• cursussen en coaching voor mantelzorgers

Hulp vragen is geen teken van zwakte, maar juist slim organiseren.

Fabel 7: Mantelzorgers hoeven hun eigen gezondheid niet te prioriteren

Mantelzorgers die hun eigen gezondheid verwaarlozen, riskeren uitputting, burn-out en fysieke klachten. Rust, slaap, voeding, beweging en sociale contacten zijn essentieel. Alleen met een gezonde mantelzorger kan de zorg duurzaam worden geboden.

Fabel 8: Mantelzorgers zijn altijd familie

Veel mantelzorgers zijn familieleden, maar dat hoeft niet. Ook vrienden, buren of vrijwilligers kunnen mantelzorg verlenen. Het gaat om een langdurige, persoonlijke zorgrelatie, niet om bloedverwantschap.

Fabel 9: Mantelzorgers krijgen automatisch financiële ondersteuning

Er zijn verschillende regelingen, maar je moet ze wel aanvragen. Voorbeelden zijn:

• mantelzorgcompliment of persoonsgebonden budget (PGB)
• vergoeding via zorgverzekering voor respijtzorg
• kortdurend of langdurig zorgverlof via werkgever

Het is belangrijk om actief te informeren en aanvragen tijdig te regelen.

Fabel 10: Je bent alleen mantelzorger als je 24/7 voor iemand zorgt

Mantelzorg bestaat in veel vormen en intensiteiten. Het gaat niet alleen om volledige, continue zorg. Ook ondersteuning bij administratie, vervoer naar afspraken, begeleiding bij boodschappen of regelmatige bezoeken valt onder mantelzorg. Je bent al mantelzorger als iemand afhankelijk van je is.

Mantelzorg is breder, complexer en veelzijdiger dan vaak gedacht. Laat je niet leiden door fabels of aannames. Wees eerlijk over wat je aankunt, vraag hulp waar nodig en bescherm je eigen gezondheid. Senior Service kan helpen met praktische en emotionele ondersteuning, zodat jij de zorg voor je naaste op een gezonde manier kunt volhouden.